GHEE – co warto o nim wiedzieć

Co tak naprawdę kryje się pod tą dziwnie brzmiącą nazwą? Czy to kolejna moda, czy rzeczywiście ghee [czyt. gi] ma takie wyjątkowe właściwości, o jakich można przeczytać w wielu źródłach. Ghee jest niezwykle cennym tłuszczem, który warto wprowadzić do swojej diety. To całkowicie naturalny produkt, mający długą historię zastosowań leczniczych i kulinarnych. Nadaje potrawom wyjątkowy smak i aromat. Ma piękny złoty kolor i wyraźny maślany smak, z delikatną orzechową nutą. Ale zacznijmy od tego co to dokładnie jest i jak powstaje.

Czym jest ghee i jak jest otrzymywane?

Gdyby chcieć określić czym jest ghee w dwóch słowach, to najprościej jest powiedzieć, że ghee to masło klarowane, czyli masło oczyszczone. Ghee jest wytwarzane przez podgrzewanie masła w celu oddzielenia jego części płynnej i stałej, czyli mleka od tłuszczu. Długotrwałe podgrzewanie masła na małym ogniu powoduje, że odparowuje z niego woda, a tłuszcz oddziela się od innych cząstek. Podczas tego procesu białko, zanieczyszczenia i inne substancje z mleka oddzielają się od siebie. W efekcie powstaje najzdrowszy tłuszcz, którego możemy używać do wszelkich celów kulinarnych, ale nie tylko.

Masło bez laktozy i kazeiny

Ghee jest całkowicie wolne od laktozy – cukru mlecznego i kazeiny, czyli białka mleka, w przeciwieństwie do tradycyjnego masła. Ponieważ ghee nie zawiera substancji stałych pochodzących z mleka, jest idealnym rozwiązaniem dla osób z nietolerancją kazeiny lub laktozy. Dla osób uczulonych lub wrażliwych na te składniki, ghee będzie lepszym wyborem od zwykłego masła. Osoby te mogą spokojnie jeść ghee, ponieważ wolne jest od alergenów mlecznych. Dzięki specjalnej recepturze klarowania i filtrowania, składniki uczulające wytrącają się. To fantastyczna wiadomość dla wielu osób, które nie mogą spożywać produktów pochodzenia mlecznego.

Ghee nie przypala się, nie dymi i nie jełczeje

Bardzo korzystnym efektem klarowania masła jest podwyższenie jego ,,punktu dymienia”. Co to oznacza w praktyce? Dla tradycyjnego masła punkt dymienia to około 1000 C co oznacza, że powyżej tej temperatury, masło zaczyna się palić. Znamy to doskonale z praktyki! Poza spalona potrawą, gorsze jest jednak to, że powstają wówczas niekorzystne dla zdrowia związki, w tym tlenki cholesterolu i nadtlenki lipidowe. Korzystnym efektem klarowania masła jest podwyższenie tego punktu, aż do temperatury 2500 C. Dzięki temu właśnie masło klarowane może być swobodnie stosowane do smażenia, pieczenia i wszelkiej obróbki termicznej w wysokiej temperaturze bez obawy, że się przypali i że wytrącą się szkodliwe związki. Brzmi dobrze, prawda? Ghee ma jeszcze inną ważną zaletę – przechowywanie! W wyniku podgrzewania zostaje zniszczona większość bakterii i dochodzi do odparowania wody. Dzięki temu masło ghee ma bardzo długi termin przydatności do spożycia (nawet jeśli nie jest trzymane w lodówce), w przeciwieństwie do tego zwykłego, które po pewnym czasie zaczyna jełczeć. Poza lodówką, w zamkniętym słoiczku, ghee wytrzyma nawet 9 miesięcy! W lodówce nawet do 15!

Właściwości lecznicze ghee

Współczesne badania nad właściwościami ghee potwierdzają to, co podaje medycyna ajurwedyjska od tysięcy lat.  Masło ghee ma potwierdzone właściwości lecznicze i używane jest w wielu przypadkach do leczenia różnych dolegliwości. W ajurwedyjskiej kuchni uważane jest także za środek odmładzający. Jeśli zależy Wam na wzbogaceniu diety o antyoksydanty i zdrowe tłuszcze – warto zaopatrzyć się w ghee, ponieważ:

  • jest pełne witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, takich jak A, D, E i K. Te witaminy są odpowiedzialne za promowanie dobrego zdrowia kości i wzroku, a także wzmacnianie układu odpornościowego. Zawarta w nim witamina A stymuluje odnowę komórkową i ma pozytywny wpływ na skórę, witamina E zwana jest witaminą młodości, a witaminy D i K wpływają pozytywnie na układ kostny.
  • wzmacnia organizm – ponieważ podnosi w organizmie poziom substancji przeciwwirusowej zwanej interferonem.
  • ghee obfituje w średniołańcuchowe kwasy tłuszczowe, które są wchłaniane bezpośrednio przez wątrobę, podobnie jak węglowodany i spalane jako energia.
  • zawiera kwas masłowy, który jest potrzebny organizmowi do prawidłowego funkcjonowania. Niweluje stany zapalne żołądka oraz jelit, pobudza wydzielanie soków żołądkowych, a tym samym wspiera procesy trawienia i wpływa łagodząco na układ trawienny.
  • zapewnia lepsze wchłanianie składników odżywczych przez organizm i eliminuje toksyny.
  • zawiera odpowiednie proporcje niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych omega-3 i omega-9, które zapobiegają chorobom serca i usprawniają metabolizm oraz spalanie tkanki tłuszczowej.
  • nie podnosi poziomu złego cholesterolu we krwi.

Jak zrobić ghee domowym sposobem?

Chociaż ghee można kupić w wielu sklepach ze zdrową żywnością (jest także tutaj), można je swobodnie zrobić samemu w domu. Klarowanie 500 g masła trwa około 15 minut, a 1 kg 30 minut, dlatego warto klarować kilka kostek masła ,,za jednym zamachem”. Koniecznie wybierzcie wyłącznie prawdziwe masło dobrej jakości, o minimalnej zawartości tłuszczu 82% i bez dodatku soli. Użyjcie garnka z grubym dnem, żeby masło się nie przypaliło. Pamiętajcie, by masło roztapiać bardzo powoli, na małym ogniu i nie doprowadzić do jego wrzenia! Gdy masło całkowicie się rozpuści, na wierzchu pokaże się charakterystyczna piana. Pozbądźcie się jej używając łyżki. Trzeba to robić bardzo delikatnie, tak, by warstwa niepotrzebnych substancji została nienaruszona. Teraz należy pozostawić ghee do ostygnięcia, a następnie ostrożnie przelać masło do zakręcanego słoika czy pojemniczka z przykrywką. Można je także przecedzić przez drobniutkie sitko lub pieluchę. Spróbujcie! Naprawdę bardzo łatwo przygotować domowe ghee!

GHEE - co warto o nim wiedzieć 1